Kaptanın Klavuzu Kitabı

Denizcilik için sizlere çok faydalı olacak bir kaynak.

Denizcilik hakkında bütün bilgiler yer almaktadır.

ÖNSÖZ
Elinizdeki bu kitap 2. Baskısı tükenen KAPTANIN KILAVUZU’NUN yenilenmiş, modern ve güncel
konularla genişletilmiş 3. basımıdır.


Kaptanın Kılavuzu’nun ilk çıkan baskısında henüz ilkokul öğrencisi olan oğlum Fırat, bu gün İTÜ
Denizcilik Fakültesini genç bir Güverte Zabiti olarak bitirirken bu kitabın da gelişiminin canlı bir
göstergesini işaret ediyor. Gerçekten de, aradan geçen yıllar mesleğimize yüzlerce denizci kazandırırken
bunun gibi eserlerden yararlanmış olmaları yazarın en büyük kıvancını oluşturmaktadır. .
Denizciliğimiz, geçmiş yılların karşılaştırılmasını yaptığımızda baş döndürücü bir ivme kazanmış
görünmektedir. Baba Sügen ile Oğul Sügen denizciler arasında sanki bir çağ farkı oluşmuş gibidir.
Y.D.O.’dan mezun olduğum 1967 yılının yazını kapı kapı iş aramakla geçirdiğimiz günler ile oğul
Sügen’in daha mezun olmadan çalışacağı onlarca işin olması bu mesleğin nereye ulaştığını göstermesi
açısından önemli bir işarettir. Bu kutsal meslek binlerce yıldan beri sevenlerin hem maddi hem de manevi
en yüksek tatmine ulaşmalarını sağlamaktadır. Denizcilik, öyle görünüyor ki, daha onlarca sene
Türkiye’mizin en verimli ve bereketli iş alanlarından birini oluşturacaktır. Genç güverte zabiti olarak
yaşama atıldığımız yıllarda bizim için yegane hedef bir iş bulmak ve yıllar sonra da bir geminin
kaptanlığını yapmaktı. Denizcilik işletmelerinde enspektör görevine ulaşmak denizin mahrumiyetine
katlanamayanlar için bir başka önemli yükselim adımı sayılıyordu.
Yıllar sonra, bu gün denizciliğimizin ulaştığı yere bakınca mütevazı Y.D.O. mezunu
meslektaşlarımızın filolarında yer alan ticaret gemilerinin sahibi olarak armatör, işletmeci, broker, sigortacı,
surveyor, kumanyacı, işadamı, öğretim üyesi olarak çok çeşitli yerlerde izliyoruz. Bu yönden
denizcilik ülkemizde son çeyrek yüzyılın en önemli iş alanlarından birini oluşturmaktadır. Şüphesiz, bir
gökdelen gibi bulutların üzerine uzanan bu oluşumun temelini yıllardan beri filoyu yücelten fedakarlıklar,
özveriler ve alın terleri ile çalışmakta olan deniz emekçileri meydana getirmektedir. Bazı süreçlerde
denetimsiz ve başıboş kalan hırsların neden olduğu talihsiz deniz kazalarında canlarını kaybetmiş
denizcilerimizin de isimlerini saygı ile anımsamamız gerekir.
Ekonomik ve teknolojik alanlarda dev adımlarla ilerleyen denizcilik günümüzün eğitim ve
uygulama koşullarında artık bilgisayar çağını yakalamıştır. Yüzyılımıza damgasını vuran tüm yenilikler
denizcilik alanında uygulanma fırsatı bulmuştur. Altmışlı yıllarda okyanus aşırı bir sefer ardından
sevdiklerimizden alacağımız bir mektuba kavuşmayı iple çeken denizciler, Inmarsat telefon, faks ve
teleksi ile dünyanın her yeriyle ilişki içindedir. Elindeki sekstant ile güneşin ışıklı yüzünün bulutlar
ardından görünmesini sabırla bekleyen denizci GPS aygıtının ekranında istediği her saniye mevkisini
elde etmektedir. Gemi arşivlerini dolduran yığınla evrak, dosya ve ,dokümanların yerini bilgisayar
disketleri almıştır. Evet, denizciliğimizin çeyrek yüzyılda eriştiği yer, bir zamanlar Jules Verne’in
eserlerinde anlatılanların çağın insanlarına gözüktüğü görkemli ve inanılmaz boyutları andırmaktadır.
Yine de, tüm bunların yeterli sayılmaması ve daha yüksek hedeflere yelken açmayı düşünmemiz
gerektiğini açıklamak istiyorum. Bu hedefe yürürken bu kitap ve benzerlerinin de yararlı olacağını
düşünmek yazarın en büyük kıvancını oluşturmaktadır.
Kitabın hazırlanmasında şekilleri çizerek büyük emeği geçen eşim Jale Sügen’e, ayrıca tüm
çalışmalarımda. beni desteklemesi ve bitmeyen enerjisi ile her konuda yardımcı olması nedeniyle
gönülden teşekkür ederim.
ÇUBUKLU, İSTANBUL KAPTAN YÜCEL SÜGEN
1 Temmuz 1995
2 Kaptan YÜCEL SÜGEN
19 Mart 1945 Yılında İstanbul’da doğmuştur. Florya İlkokulu, Yeşilköy Ortaokulu ve Bakırköy
Lisesi’nin ardından Yüksek Denizcilik Okulu, Güverte bölümünden 1967 yılında mezun olmuştur. Bir süre
D.B. Yolcu gemilerinde ve Deniz Nakliyatının yük gemilerinde Güverte zabiti 0larak çalışmıştır.
1972 yılından itibaren Kaptanlık yapan yazar, Panama, Liberya ve Singapur bandıralı gemilerde
görev yapmıştır. 1978 yılında Yüksek Denizcilik Okulunda Öğretim Üyesi olmuştur. Bu görevde
bulunurken D.B. Kılavuzluk İşletmesine giren Yücel Sügen, İstanbul limanında kılavuz kaptan olarak
hizmet vermiştir.
1981 Yılında gemi ortağı olarak deniz ticaretine giren Yücel Sügen. YDO ve Kılavuzluk İşletmesindeki
görevlerinden ayrılmıştır. Bu yıllar içinde yayınlanan GEMİCİLİK (2 cilt) ve DENİZCİNİN
KILAVUZU isimli eserleri büyük beğeni toplamıştır. Yazarın, serbest çalıştığı yıllarda yayımlanan
KAPTANIN KILAVUZU isimli meslek kitabı, ASTROLOJİ konusunda kitapları ve iki romanı
bulunmaktadır. Eserlerinde denizcilerin yaşamını ve denizcilik çevrelerinde geçen olayları
yorumlamaktadır.
Evli ve iki çocuk sahibi olan Yücel Sügen halen serbest olarak çalışmaktadır. Yılın bir bölümünü
çok sevdiği denizlerde geçirmekte, Astroloji bilgisayar programları geliştirmekte ve edebi çalışmalarını
ilerletmektedir.
İÇİNDEKİLER
GEMİCİLİK
BİRİNCİ BÖLÜM: GENEL DENİZCİLİK TERİMLERİ
Gemi ve Gemicilik – Bir gemiyi tanımlayan terimler
İKİNCİ BÖLÜM: GEMİ TEKNESİ VE KISIMLARI
Gemi teknesinin tarihsel gelişimi – Gemi teknesinin yapısı – Gemi teknesinin sınıflandırılması – Lloyd
Kuruluşları – Lloyds Klass kontrolleri Gemi Sicili – Lloyds Gemi İndeksi – Yük markaları ve Kana rakamları
Tonaj ölçümleri – Tonaj ölçümlerinde kullanılan sistem – Yükleme tonu – Yük gemilerinin genel yapısı -
Gladoralı gemiler- Barınak güverteli gemi – Tankerler – Teknenin yapımı – Omurga – Postalar – Kemere -
Güverteler – Bölme perdeleri – Tanklar – Döşekler – Kaplama saçları – Sintine – Baş bodoslama – Küpeşte
- Ambar ağızları – Ambar kapakları Kıç bodoslama – Pervane – Dümen – Su geçirmez kapaklar – İskandil
borusu – Makineler – Güverte palamar yapıları – Direkler ve Serenler – konvansiyonel bir gemi direği -
Bumbalar – Gemi teknesini etkileyen zorlar
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM: GEMİLERİN TİPLERİ
Tanım – Gemilerin genel sınıflandırılması – Ticaret gemileri – Hizmet gemileri – Harp gemileri – Tramp
işletmeciliği – Muntazam hat işletmeciliği – Kömür gemileri – Kontenyer gemileri – Ro-Ro gemileri – Meyve
taşıyıcılar – Aba gemiler – Soğuk ambarlı gemiler – Yolcu gemileri – Balıkçı gemileri
DÖRDÜNCÜBÖLÜM:YELKENLİ TEKNELER
Tanım – Teknenin yapısı – Filikanın kısımları – Yelkenler – Yelkenli teknelerin donanımları – Şalopa – kutter
- Keç – Tırhandil – Uskuna – Kik Dingi – Tam armalı gemiler – Barko – Brik – Gulet – Brigantin – Barko pes -
Kotra ve Yat tekneleri – İki direkli Gabya yelkenli Uskuna teknenin donanımı – Bir teknenin yapımı -
Teknenin biçimi – Yardımcı düzlemler
BEŞİNCİ BÖLÜM: YELKENLE SEYİR
Tanım – Yelken seyrinde kullanılan terimler – Yelken seyri teorisi Denge noktaları – Yelken seyrine
başlamak – Yelkenle seyrederken kumanda etmek – Rüzgarı uygun kullanmak – Yelkene çıkmadan önce
son öğütler – Aşırına yelkenli bir tekneyi hazırlamak – Yelkenle seyir ve özel1ikleri – Yelkenleri camadana
vurmak – Aşırmalı yelkenle tıramala etmek – Orsa seyir – Pupa seyir – Yelken indirerek yanaşmak – Yelken
kul1anılmasında öneriler – Yelkenli teknede salma omurga – yelkenli bir tekneden denize adam düşmesi -
Kendiliğinden dümen tutabilen donanımlar – Donanımda iş görmek – Yelkenli teknelerin yedekleme
işlemleri – Denize açılacak teknelerde bulunması gerekli donatım
3
ALTINCI BÖLÜM: HALATLAR VE HALAT İŞLERİ
Tanım – Bitkisel halatlar – Bitkisel halatların cinsleri – Bitkisel halatların ölçümü ve gücü – Bitkisel halatların
türleri – Sentetik halatlar – Çelik tel halatlar – Tel halatların ölçümü ve güçleri – Tel halatların korunması -
Çelik tel halatların kullanılması – Tel halatların elleçlenmesi – Tamburun alabileceği halat boyunu bulmak
- Tel halatı tambura doğru sarmak – Tel halattan sapan yapılması ve kullanılması – Tel halatların karşılaştırma
tablosu – Bir boy halat kesmek
YEDİNCİ BÖLÜM: BAGLAR VE DİKİŞLER – HALATLARIN KULLANILMASI
Bitkisel halatların işlenmesi – Halatları işlemlere hazırlamak – Roda yapmak ve açmak – Halatı sekiz
şeklinde roda etmek – Bağlamak (Volta etmek) – Bir kangal halatı koç boynuzuna asmak – El incesi – Yeni
bir rodanın açılması – Halatların korunması – Emniyet kuralları – Halat işlerinde kullanılan kumandalar ve
terimler – Bağlar ve Dikişler – Piyan
yapmak – Ceviz yapmak – Türk bağları – Bitkisel halat dikişleri – Halatların dikiş yöntemleri – Kasa dikişi -
Kol bastırma dikişi – Kanal yürütmek, kılıflamak ve Façuna etmek – Tel halat dikişleri – Halat çımalarını
işlemek
SEKİZİNCİ BÖLÜM: HAREKETLİ GEMİ DONANIMLARI
Tanım – Makam ve Palangalar – Palangaların çeşitleri – Palangaya uygulanacak kuvveti bulmak -
Yükleme donanımları – Alavere donanımı Ağır yük donanımı yapmak – Farrel donanımı – Tek bumba
sistemleri Ağır Bumbalar – Yük donanımının oluşturulması – Zincirler ve Kilitler Zincirlerin kırılma güçleri -
Demir ve demirleme işlemleri – Demir tanıtma markası – Demir ve zincirlerin kontrolü – Demirlemek ve
kullanılması terimler – Bir geminin demirlemesi – Küçük teknelerde kullanılacak demirleme donanımı -
Demiri vira etmek – Çifte demir atmak – Adi çifte demir atmak – Yollu çifte demir atmak – Karamusal
vurmak ~ Dolaşmış demirlerin neta edilmesi – Demire dolanan maddelerden neta edilmesi – Demiri
asmak – Demiri ırgatsız vira etmek – Demirin taraması
DOKUZUNCU BÖLÜM: GEMİ MANEVRASI
Gemi kumandası – Manevraya etki eden unsurlar – Pervane merkezi etkisi – Pervane enine etkisi – Dümen
tesiri – Devir dairesi – denize adam düşmesi – Rüzgar tesiri – Akıntı veya gc1git tesiri – Yerel tesirler – Pratik
Manevralar – Palamar halatları – El incesi – Basa – Palamar halatlarının volta edilmesi – Manevra hazırlığı
- Manevra kumandaları – Dümen kumandaları – Makine kumandaları – Palamar kumandaları – Manevrada
kullanılan İngilizce palamar kumandaları – İngilizce dümen kumandaları – İngilizce makine kumandaları -
Dar bir alanda dönmek – İskele bordadan yanaşmak – Sancak bardadan yanaşmak – Gemiyi sahilden
açık bağlamak – Çift demirle kıçtan kara olmak – Tek demirle bordadan kara olmak – İskele bordadan
ayrılmak (avara) – Sancak bordadan ayrılmak İki şamandıra arasına bağlamak ve ayrılmak
ONUNCU BÖLÜM: GEMİNİN HAVUZLANMASI
Havuzlama – Havuzlama öncesi yapılacak hazırlıklar – Havuza girdikten sonraki işlemler – Karinede hasar
bulunması – Metal aşınması – Karinenin boyanması – Karine boyaları – Faça boyaları – borda boyaları -
Üst yapı ve güverte boyaları – Kullanılacak boya miktarının bulunması – Boya tekniğinde son gelişmeler -
Geminin herhangi bir yerinin boyanması- Ağaç yüzeylerin boyanması – Boyanın inceltilmesi – Artan
boyaların saklanması – Boya yaparken fırçayı kullanma tekniği – boya fırçalarının bakımı – Geminin tüm
boyanması ve boya harmanının yapılması – Küçük teknelerin boya ve cila işleri – Fiberglas tekneler -
Alüminyum tekneler – Gemi planları
ONBİRİNCİ BÖLÜM: KÖPRÜ ÜSTÜ DONATIMI
Köprü üstü -İskandil – EI iskandili – Derin su el iskandili – Patentli iskandil aygıtı – Elektrikli iskandil aygıtı -
Parakete – Salvolu parakete Elektrikli parakete – Makine telgrafı – Hidrometre – Radar – Radyotelefon -
RDF Radyo kerteriz bulucu – Manyetik pusla – Cayro pusla – Oto pilot – Köprü üstünde bulunan aletler -
Sekstant – Dürbün – Stopvaç – EI lambası – Kronometre – Barometre – Termometre – Aldiz lambası – Yalpa
müşiri – Işık ve ses işaret aletleri
ONİKİNCİ BÖLÜM: DENİZDE OLAĞANÜSTÜ DURUMLAR
Kuvvetli rüzgar ve ağır denizler – Fırtına içindeki manevradan aciz gemi – Yedekleme ile yardım – Bir
4
gemiyi kurtarmak amacıyla oturtmak – Geminin oturması – Dümenin hasarlanması veya kopması -
çatışma – Çatışmadan sonraki onarımlar – Terk edilen geminin personelini kurtarmak – Yardımcı dümen
donanımı – Gemide yangın – Yangın söndürme yön
temleri – Yük ambarlarında oluşan yangınlar – Makine bölümü yangınları – Elektrik yangınları
ONÜÇÜNCÜ BÖLÜM: DENİZDE CANKURTARMA
Can kurtarma araçları – Tehlikede bulunan bir geminin vereceği işaretler – Kaptanın salahiyeti – Acelelik
işareti – Emniyet mesajları – Kaptanın görevi – Sahilden yardım almak – Gemiyi terk etmek – Mataforalar -
Adi matafora – Rubudaire matafora – Sabit matafora – Beşikli matafora – Filikanın denize mayna edilmesi,
Can salları – Temel cankurtaran malzemesi Fırtınalı denizde ve tehlikeli sahilde bulunmak – Role talimleri
ONDÖRDÜNCÜ BÖLÜM: DENİZDE İLK YARDIM
Denizde ilk yardım – Tıbbi yardım istemek – İlk yardım dolabı – İlk yardım dolabında bulunacak başka
malzemeler – İlaçların saklanma ve kullanma süreleri – Baş ağrısı – Baygınlık – Güneş çarpması – Suni
teneffüs – Zehirlenmek – İğne yapmak – Akan kanı kesmek – Koma – Kramp Omuz. kol ve dirsekte çıkıklar
çene kemiğinin kayması – Yanmalar Deniz tutması
ONBEŞİNCİ BÖLÜM: DENİZDE HABERLEŞME YÖNTEMLERİ
Tanım – Haberleşme yöntemleri – Görerek haberleşme – Duyarak haberleşme – Mors alfabesi -
Uluslararası İşaret Kod kitabı – Can kurtarma işaretleri – Radyotelefon işlemleri – Işıldakla haberleşme -
Sancakla haberleşme – Radyotelefon haberleşmesi – Simaforla haberleşme – El bayrakları yardımıyla
Mors haberleşmesi – Haberleşmenin bütün yöntemlerinde kullanılan işaretler
ONALTINCI BÖLÜM: GMDSS SİSTEMİ
Küresel deniz tehlike ve güvenlik sistemi-Sefer bölgeleri – Navtex – Sart – Epirp- DSC Sistemi. – Telsiz
Telex EGC Aygıtı – Ses Gemi yer istasyonu
ONYEDİNCİ BÖLÜM: INMARSAT ÜNİTELERİ
Tanım – Genel prensipler – Sistemi çalıştıran tuşlar – Başlatma işlemleri – Bellekte mesaj hazırlanması -
Sat com Telefon – Teleks – Faks – Kısaltmalar-Inmarsat C sistemi-Tehlike ve güvenlik servisleri-Yardım
çağrısı gönderme prosedürü
ONSEKİZİNCİ BÖLÜM : DENİZDE ÇATIŞMAYI ÖNLEME KURALLARI
çatışma olayı nedir? – çatışma konusunda etkin faktörler – çatışma tehlikesi – Kuvvetle yürütülen gemilerin
fenerleri – Kuvvetle yürütülen gemilerin seyir kuralları – Manevra ve uyarma işaretleri – Yol verme problemi
- Yelkenli tekneler için kurallar – Radarın kullanılması
ONDOKUZUNCU BÖLÜM:KONTEYNER VE KONTEYNER TAŞIMACILIĞI
Konteyner nedir?-Kullanılan terimler-Sigorta yönünden Konteynercilik-Geminin yapısı ve
donanımı-Konteyner ve özellikleri-Soğutmalı (reefer) konteyner-Sefer denetimleri-Konteyner
yüklenmesi-Konteyner bağlanması-Tipik konteyner hasarları-Load Master
GEMİNİN DENGESİ (SHIP STABILTY)
Dengenin tanımı – Açıklamalar, formüller ve çözümler – Su yoğunluğunun draft üzerinde etkisi – Alan ve
hacim hesaplanması – Orta kesit narinlik katsayısı – Su hattı narinlik katsayısı – Tekne narinlik katsayısı
Prizmatik katsayı – Kuvvet ve moment – Bir geminin ağırlık merkezinin bulunması – Atalet momenti -
Ağırlık merkezinin (G) yer değiştirmesi Sephiye merkezi – Yüzme merkezi – Metesentır. GM ve doğrultma
kolu – Çeşitli denge durumları – Duruş dengesi – Başlangıç dengesi ve Dengesinin – Bir geminin bayılması
- Durgun dengeyi etkileyen unsurlar Serbest yüzey etkisi – Bölümlü tankların serbest yüzey etkisi -
Dinamik denge – Boyuna denge – Bir santim batırma tonu (T.P.C.) – Trimi bir santim değiştirme momenti
(M.CTL.e) – Boyuna yer değiştiren ağırlıklar – Draft Survey – Yüzme merkezine konulan ağırlığın etkisi -
Yüzme merkezinden uzak konulan büyük ağırlıklar – İstenen Trimi elde etmek için ağırlık yüklemek – Kıç
draft’ı değiştirmeyecek bir ağırlığın yerini bulmak – Bir bölüme su dolması ve geçirgenlik – Denge eğrileri
ve ölçekleri – Deplasman eğrileri ve ötekiler – Dedveyt ölçeği – Durgunluk dengesi eğrisi – Çapraz eğriler -
Çapraz eğriler için düzeltim cetveli – Metasentrik diyagram – Gemide denge uygulamaları – Bir geminin
yüklenmesi ve GM bulunması – Kompüter kullanarak Denge (Stabilite) hesapları yükleme ve denge
5
hesapları üzerine bir uygulama – Özel açıklamalar
GEMİ İŞLETMESİ (RECOMMENDATIONS TO MASTERS)
BİRİNCİ BÖLÜM: GÜVENLİK
Denizde güvenliği sağlamak için yapılan Uluslararası çalışmalar – Deniz kazalarının nedenleri – Güvenlik
uygulamaları – Oluşan zararı kim ödeyecektir?
İKİNCİ BÖLÜM: DENİZ SİGORTALARI
Deniz sigortası nedir? – Donatan – Tazminat talebi (Claim) – Kaptan protestoları – Deniz raporu – Kulüp
Sigortaları – Kuvertürün kapsamı Omnibus Rule – P and I Kulüplerin sundukları diğer hizmetler
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM: TEKNE MAKİNE VE DONATIMDA OLUŞAN HASAR
Seyir halindeki gemiler arasında çatışma – Öneriler – Onarımı acil olmayan çatışma hasarları – Karaya
oturma, Kurtarma, Umumi Avarya – Gemide yangın – Makine veya dümen hasarları – Stivedor’un sebep
olduğu hasarlar – Ağır hava hasarı, Buz hasarı, Yaslanma hasarı, Pervane hasarı – Bağlıyken seyreden
bir geminin çatışması – Bağlı duran gemi ile çatışmak.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM: KULÜB SİGORTASINI İLGİLENDİREN SORUNLAR
Yüklerin hasarlanması – Yüklerin istiflenmesi – Hasar – Yük teslimi Yüklerin böceklenmesi – Delil toplamak
- Gemide hasta personel – Rotadan sapmalar – Kaçak yolcu bulunması -Liman amelesinin gemide kaza
geçirmesi – Gemiye el konulması
BEŞİNCİ BÖLÜM: GENEL DENİZ TİCARETİ UYGULAMALARI
Genel uygulama ve işlemler – Haberleşme – ETA – ETS – NOR – Güvenli limanlar ve iskeleler – Ge1git
etkisindeki limanlar – Denize elverişlilik – Götürü FIOS şartı ile güverte yükü – Temel prensipler – İstisnalar
Teslim Ordinosu – Değer düşürücü kayıt – Yüklemede yüklerde görünen çeşitli hasarlar – Konşimentonun
İmzalanması – Navlunu peşin ödenmiş Konşimento – Yüklerin sayımında farklılık olması – Yüklerin
ambalaj özellikleri – Konşimento tarihi – Stivedor hasarlar – Yüklerin böceklenmesi – Seferlik kiralanmış
gemi – Hazırlık mektubu – Olgular tutanağı zaman çizelgesi – Limanda kalış süresini azaltmak – Süre
üzerine kiralanmış gemi – Sefer hakkında bilgi vermek – Gemiyi geri teslim
ALTINCI BÖLÜM: YEDEKLEME İŞLEMLERİNİN HUKUKİ SORUNLARI
Römorkör – Hukuki sorunlar nedir? – U.K. Towage Contract metnine göre kiralık Romorkaj standart
şartları
YEDİNCİ BÖLÜM: SEFERE VE GEMİYE AİT BELGELER VE DÖKÜMANLAR
Bir geminin seferine ait belgeler – Gemiye ait belgeler – Gemi Tasdiknamesi – Ölçü belgesi – Denize
elverişlilik belgesi – Emniyet belgesi – Emniyet teçhizat belgesi – Telsiz telgraf emniyet belgesi – Telsiz
Telefon emniyet belgesi – Muafiyet (Bağışıklık) belgesi – Fribord belgesi – Liman resimleri makbuzu -
Yolcu sayısı belgesi – Geçici belge – Role cetveli ve belgesi – Demirbaş defteri – Patent – Yola elverişlilik
belgesi Gümrük ve Polis izin belgesi – Gemi jurnali – Bir geminin personeline ait belgeler – Yeterlilik
belgeleri – Can filikacısı belgesi – Aşı kağıtları İş sözleşmesi, Personel deklere listesi – Yüke ait belge ve
dokümanlar Taşıma sözleşmesi – Konşimento – Manifesto
SEKİZİNCİ BÖLÜM: ÇEŞİTLİ DENİZ RAPORU VE PROTESTO MEKTUPLARI
DENİZ İNGİLİZCESİ
Denizci dili-Yöntemin açıklanması-Yanıtlar-Acil mesajlar-Çeşitli terimler-Tekrar etmek- Mevki- Rotalar-
Kerterizler-Nispi kerterizler-Mesafe- Sürat- Sayılar- Zaman- Sözlük- Deniz ingilizcesinde kullanılan çeşitli
deyimler- Demirlemek- Varış, yanaşmak ve hareket- Su çekimi ve yükseklik- Kanal ve havuz işlemleri-
Manevra kılavuzluk- Seyir ile alakalı ikazlar- Gelgit ve derinlik- Römorkör- Hava- Balıkçılık- Geminin
kimliği- Sertifikalar
GEMİ SURVEY KILAVUZU
Havuz surveyi – Pervane şaft surveyi – Güvenlik donanım surveyi Draft Survey – Genel durum surveyi
SEFER PLANLAMASI
Gemiye katılma – Uluslararası anlaşmalar – IMO – STCW – Yola hazırlık – Köprü üstü manevra kayıtları -
Kılavuz için donanımlar-Sefer sırasındaki işlemler ve uygulamalar-Zaman belirlemeleri- Ticari
6
yükümlülükler- Gemi düzeni ve denizci psikolojisi
DENİZ KİRLİLİĞİNİN ÖNLENMESİ(MARPOL 73/78)
Marpol Kuralları-Marpol ve ISM kodunun gerekleri-Deniz ve çevre kirliliğinin önlenmesi- Denize yakıt
kaçırılması- Denizin kirlenmesi durumunda gereken kanıtlar- Gemiden deniz kirlenmesine neden olan
olaylar
NAVIGASYON (SEYİR BİLİMİ)
BİRİNCİ BÖLÜM: NAVIGASYON VE AMACI
Tanım – Sınıflandırma
İKİNCİ BÖLÜM: SEYİR COGRAFY ASI
Yerin şekli – Yerin kutupları – Koordinatlar – Yerin yarıçapı
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM: YÖN VE KONUM
Yön – Haritayla Yönleme – Konum – Enlem – Boylam
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM: DENİZDE KULLANILAN ÖLÇÜLER
Hız ölçüsü – Mesafe ölçüsü – Yön ve açı ölçüleri – zaman ölçüleri .424 – 432
BEŞİNCİ BÖLÜM: DENİZ HARİTALARI
Seyir haritaları – Yardımcı haritalar – Harita ölçeği – Portolonda ölçek Markator Haritaları – Mevki
konumlandırılması – Mesafe ölçümü – Seyir haritasındaki bilgiler – Bir harita nasıl okunur – Harita kullanımı
ALTINCI BÖLÜM: FENERLER: SABİT SEYİR ALAMETLERİ
Fenerin ışık türü – Işık rengi – Fener periyodu – Fener yüksekliği – Görünme uzaklığı – Fenerlerin harita
gösterilmesi – Öğütler
YEDİNCİ BÖLÜM: ŞAMANDIRALAR: YÜZER SEYİR ALAMETLERİ
Şamandıralama sistemleri – Birörnek Şamandıralama – Yanlaç Şamandıralama – Yönleç sistem – 1977 bir
örnek sistemi
SEKİZİNCİ BÖLÜM: MANYETİK PUSLA VE ROTA DÜZELTİMLERİ
Mıknatısiyet nedir – Manyetik pusla – Pusulaların kısımları – Pusulaya etki eden kuvvetler – Tabii sapma -
Arızi sapma – Rota Düzeltimleri – SIA Açıklamalar
DOKUZUNCU BÖLÜM: DENİZ AKINTILARI, AKINTI SEYRİ VE DÜŞME
Adi akıntı – Gelgit akıntısı – Akıntı elemanları – Akıntıların haritada gösterilmesi – Akıntı seyri – Düşme
ONUNCU BÖLÜM: GELGİT
Gelgit olayı – Gelgit türleri – Gelgit elemanları – Hesaplamalar
ONBİRİNCİ BÖLÜM: RADAR PLOTLAMASI
Basit plotlama – Gerçek plotlama – Karşılaştırma – Hız manevrası – Her hangi bir geminin manevrasını
plotlama
ONİKİNCİ BÖLÜM: HARİTADA SEYİR İŞLEMLERİ
Rota çizme – Mesafe ölçme – Konumlama – Mevki türleri – Bir noktanın enlem ve boylamının bulunması
- Çapraz kerterizle mevki – Bir kerteriz ve mesafeyle mevki – kaydırılmış kerterizle mevki
GÖKSEL SEYİR (NAUTICAL ASTRONOMY)
BİRİNCİ BÖLÜM: GÖKSEL SEYİR ÇÖZÜMÜNDE KULLANILAN ELEMANLAR VE KURALLAR
Göksel Seyir nedir? Göksel seyirde kullanılan simgeler – Göksel seyir çözümünde kullanılan kısaltmalar -
Küresel üçgen çözümleri – Büyük daire ve küresel Üçgenler – Dik açılı küresel Üçgenin çözümü – Haversines
- Çeşitli küresel üçgen çözümleri
İKİNCİ BÖLÜM: KÜRESEL SEYİR ÜÇGENİ
Evrenin tanımı – Eşit Yükseklik Dairesi – Gök cisminin yüksekliği ve GP ile konum kavramı – Seyir Üçgeni
- Küresel seyir Üçgeninin kenarları – Colatitude – Polar Distance – Co Altitude – Küresel Üçgenin açılar
Saat Açısı (HA) – Semt Açısı (AZ)
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM: GÖKKÜRESİ VE KOORDİNATLAR
Koordinatların tanımı – Gökküresinin temel elemanları – Gökcisminin konumunu belirleyen elemanlar
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM: GÖKSEL SEYİR ÇÖZÜMLERİNDE İZDÜŞÜMLER
7
Meridyen düzlemi Üzerinde izdüşüm – Ufuk düzlemi üzerinde izdüşüm Ekvator düzlemi üzerinde izdüşüm
BEŞİNCİ BÖLÜM: ZAMAN
Göksel seyir çözümünde zamanın önemi – Zaman çözümünde ana.unsurlar – Üst geçiş ve alt geçiş -
Gerçek Güneş zamanı – Ortalama Güneş zamanı – zaman ve Boylam – Greenwich Ortalama Zamanı
(GMT) – Yerel Ortalama Zaman (LMT) – Bölgesel Zaman (ZT) – Bölge işaretleri bölgesel zaman ile yerel
ortalama zaman ilişkisi – Zaman Değişimi ve Tarih Hattı – Zaman aygıtlarında hatalar
ALTINCI BÖLÜM: SEXTANT VE YÜKSEKLİK ÖLÇÜMLERİ
Sekstant – Sekstant’ın kısımları – sekstant aletinin optik prensibini – Sekstant açısının okunması -
Sekstant aletinin hataları – Dikey hatası – Yan hatası Uzade hatası (IE) – Paralelsizlik hatası
YEDİNCİ BÖLÜM: DENİZ ALMANAĞI VE KULLANILMASI
Deniz Almanağı – Deniz Almanağının kapsamı – Günlük sayfalar – Derecenin zamana çevrilmesi -
Artmalar ve Düzeltmeler – Güneş’in GHA ve DEC bulunması – Yerel Saat açısının (LHA) bulunması -
Ay’ın GHA ve DEC bulunması – Gezegenlerin GHA ve DEC bulunması – Yıldızların GHA ve DEC
bulunması
SEKİZİNCİ BÖLÜM: YILDIZLAR VE YILDIZLARI TANIMAK
Yıldızlar – Gökküresinde yıldızların yerleri – Büyük Ayı – Küçük Ayı Cassiopeia – Öteki Yıldızların
bulunması – Orion – Southern Cross – Seyirde gözlem için en yararlı Yıldızlar – Burçlar – Kompütasyon
yolu ile Yıldızları tanımak
DOKUZUNCU BÖLÜM: YÜKSEKLİK DÜZELTİMLERİ
Sekstant Yüksekliği (Sex.Alt.) – Sekstant Uzade hatası – Çevren Alçalımı (Dip.) – Kırılma (Ref.) – Yarı Çap
(S.D.) – Görüş Ayrılığı (Par.) – Yükseklik düzeltim işlemleri – Güneş’in alınan yüksekliğinin düzeltimi Ay’ın
alınan yüksekliğinin düzeltimi – Yıldızların alınan yüksekliklerinin düzeltimi – Gezegenlerin alınan
yüksekliklerinin düzeltimi
ONUNCU BÖLÜM: GÖK CİSİMLERİNİN TRANSİT ZAMANLARI
Transit zamanı nedir? – Güneş’in transit zamanının bulunması – Güneşin Yerel Saat açısı – Ayın transit
zamanının bulunması – Gezegenlerin transit zamanının bulunması – Yıldızların transit zamanının
bulunması
ONBİRİNCİ BÖLÜM: SEYİRDEKİ GEMİ İÇİN TRANSİT ZAMANLARININ BULUNMASI
Seyir halindeki gemideki durum
ONİKİNCİ BÖLÜM: GÖK CİSİMLERİNİN DOGUŞ VE BATIŞ ZAMANLARI
Doğuş ve Batış zamanları – Güneş’in doğuş ve batış zamanları – Ay’ın doğuş ve batış zamanları – Tan -
Adi tan – Denizel tan – Astronomik tan
ONÜÇÜNCÜ BÖLÜM: MERİDYEN YÜKSEKLİĞİ İLE ENLEM BULUNMASI
Meridyenden geçiş yüksekliği, Gök cisimlerinin meridyen geçişi ile enlem bulunmasında hesap
makinesinin kullanılması – Gözlenecek gök cisminin yüksekliğinin önceden bulunması – Alt meridyenden
geçen gök cisminin yüksekliği ile enlem bulunması – Kutup yıldızının (Polaris) yüksekliği ile enlem
bulunması
ONDÖRDÜNCÜ BÖLÜM: MERİDYENE YAKIN YÜKSEKLİK İLE ENLEM BULUNMASI
Meridyene yakın gök cisimleri – Meridyene yakın gözlemler ile mevki hattı – Meridyene yakın gözlem ile
enlem bulunurken uygulanan yöntemler – Üst meridyene yakın gözlem ile en km bulunması – Alt
meridyene yakın gözlem ile enlem bulunması
ONBEŞİNCİ BÖLÜM: GÖK CİSİMLERİNİN YÜKSEKLİĞİ İLE BOYLAM BULMAK
Asal yükseklik dairesi ve boylam – Herhangi bir gözlem ile boylam bulunması – Elektronik hesap makinesi
ile çözüm
ONALTINCI BÖLÜM: GÖK CİSİMLERİNİN SEMTLERİ
Semt – Gök cisminin semtinin ölçülmesi – Kompütasyon yolu ile semt açısının bulunması – Cetveller ve
Diyagramlar yardımı ile semt bulunması – Burdwood’s Tables – Davis’s Tables – Davis’s Alt. Azimuth Tables
- Burdwood’s Alt. Az Tables – Azimuth of the Sun – Tables of Computed Altitude and Azimuth – Sight
8
Reduction Tables for Marine Navigation – Modified Weir Azimuth Diagram – ABC Cetvellerinin
kullanılması – Büyük Daire Seyri – Güneşin doğuş ve batışında Sia vakti ile pusla hatası
ONYEDİNCİ BÖLÜM: GÖKSEL SEYİR ÇÖZÜMLERİ
Tanım – Intercept yöntemi – Plotting Sheet – Tek gözlem ile Mevki hattının bulunması – Aynı anda birden
fazla gözlem ile konum bulmak Arada seyir yapılarak iki veya daha fazla gözlem ile konum bulmak
ONSEKİZİNCİ BÖLÜM: KISA CEDVEL YÖNTEMLERİ İLE MEVKİ HATTI BULMAK
Tanım – Yöntemlerin temeli – Mevki hattının çizilmesi
ONDOKUZUNCU BÖLÜM: ÇEŞİTLİ KISA CETVEL YÖNTEMLERİ
Tanım – HO 214 Kısa Cetvelleri – HO 229 Cetvelleri – HO 211 Cetvelleri – Star Sight Reduction Tables for
42 Stars – Çizelgelere giriş – Mevki hattının çizimi – Kısa Cetvel yöntemleri ile pratik çözümler – Yöntemin
temeli – kurallar – Çizim – Açıklamalar – Tek Göksel gözlemlerle konum saptamak
YİRMİNCİ BÖLÜM: ELEKRONİK HESAP MAKİNESİ İLE GÖKSEL SEYİR ÇÖZÜMLERİ
Tanım – Temel bilgiler – TAMAYA NC 77 Digital Navigation Computer – Kompüter ile Düzlem seyir -
Kompüter ile Göksel seyir programları – Notik Almanak işlemleri – Orantı yaparak işlemler – Mevki hattı
bulunması ve bilinmeyen bir yıldızın tanınması – İki ayrı gözlem ile hakiki konumun bulunması – Aynı anda
dört gök cisminden alınan gözlemler ile konum – Güneş’in meridyenden geçiş yüksekliği ile enlem ve
boylam bulunması – Sekstant yükseklik Düzeltimleri
YİRMİBİRİNCİ BÖLÜM: ELEKTRONİK HESAP MAKİNESİ İLE ÇEŞİTLİ SEYİR FORMÜLLERİ VE
ÇÖZÜMLERİ
Derinlikler ve yüksekliklerin dönüşüm formülleri – Mesafe, zaman ve sürat – Hollanda paraketesi
hesabıyla sürat – Düşey sekstant açısı ile mesafe ölçmek – Yatay sekstant açısı ile mesafe ölçmek -
Rüzgar, (düşme), gelgit ve akıntı etkisi hesapları – Göz yüksekliği ile mesafe bulmak Borda kerterizi ve
mesafesiyle mevki bulmak – Hakiki rotayı bulmak Mesafeyi bulmak – Paralel seyir hesapları – Orta enlem
seyri hesapları Belirli bir seyirden sonraki DR konumu bulmak – Rüzgar yönünün ve süratini bulmak
YİRMİİKİNCİ BÖLÜM: SATELLlTE NAVİGASYON PROGRAMLAMASI
Uydu yardımı ile seyir – Konumlama sisteminin elemanları – Sistemin kullanılması ve programlanması -
Sistemin işletmecilikte kullanılması, GPS – Bilgisayar kullanılması
YİRMİÜÇÜNCÜ BÖLÜM: ELEKTRONİK VE HİPERBOLİK SEYİR SİSTEMLERİ
Radyo yön bulucu(RDF)-Loran – Decca – Omega
YİRMİDÖRDÜNCÜ BÖLÜM:YÜKSEK ENLEMLERDE NAVİGASYON KUTUP SEYRİ
Tanım – Kutup coğrafyası – Kutup bölgesinde seyir – Kutup bölgelerinin özel şartları – Haritalar – Kutup
ölçeği – Kutup haritaları üzerinde konumlama – Kutupta parakete seyri – Manyetik pusla – Cayro pusla -
Buzda mesafe ve yön – Gelgit akıntı ve rüzgar – Parakete seyri uygulamak – Yüksek enlemlerde mevki
koymak – Demir yerleri – Elektronik seyir yardımcıları – Yüksek enlemlerde Göksel Seyir
YİRMİDÖRDÜNCÜ BÖLÜM: MEVKİ BİLDİRME SİSTEMLERİ
Tanım – Amver sistemi – Sat com haberleşme sistemi – Telefonla SOS, Teleksle SOS
YİRMİBEŞİNCİ BÖLÜM: MEVKİ BİLDİRME SİSTEMLERİ
Tanım- Amver sistemi- Gemiden gönderilecek rapor-Amver rapor tipleri-Satcom haberleşme sistemi
YİRMİALTINCI BÖLÜM: OKYANUS GEÇİŞLERİNDE ROTASYON
Tanım – Sefer planı ve Rota seçimi – Rota önerileri – OCEAN ROUTE Uygulama Rotasyonun bitimi
YİRMİYEDİNCİ BÖLÜM: FİLİKA SEYRİ
Tanım – Acil seyir donanımı – Gemiyi terk – Parakete seyri – Göksel seyir
YİRMİSEKİZİNCİ BÖLÜM:SEFER PLANLAMASI
Tanım-Sefer değerlendirmesi- Planlama-Uygulama-Gözlem-Örnek
ULUSLAR ARASI GÜVENLİK YÖNETİMİ(ISM CODE)
ISM kodun tanımı- DOC , SMC ve SMS nedir?-SMS kurulması ve işletilmesi-Sistem dosyaları ve
kapsamları-Uygulamalar ve Denetimler- Gemiye katılmadan önce ve sonra yapılacak çalışmalar-
Geminin SMS sertifikası için denetimden geçmesi-Güncel bir denetim uygulaması